CERRAHIN NOT DEFTERİ

Bazal Hücreli Karsinom (BHK)

"Mohs Mikrografik Cerrahisi" hangi anatomik lokalizasyonlarda standart eksizyona üstündür?

Derinin en sık görülen tümörüdür; lokal invazivdir ancak metastaz yapması neredeyse imkansızdır.

Yüz bölgesindeki (H-zone) lezyonlarda doku koruması ve sınır kontrolü için Mohs cerrahisi, kozmetik ve onkolojik açıdan altın standarttır.

Akut Biliyer Pankreatit

Hafif seyirli biliyer pankreatit atağı sonrası, aynı yatışta kolesistektomi yapılması nüks oranını ne kadar etkiler?

Safra kesesinden düşen taşın ampulla vateriyi geçici veya kalıcı tıkamasıyla gelişen pankreas inflamasyonudur.

Hafif-orta şiddette biliyer pankreatitte, nüksü önlemek için hasta taburcu edilmeden (aynı yatışta) kolesistektomi yapılmalıdır.

Strangüle Herni

İskemi-Reperfüzyon hasarı fizyopatolojisi ve bağırsak rezeksiyonu gerektiren olgularda mesh kullanımının (Clean-Contaminated) güvenilirliği.

🩺 Patofizyoloji: Venöz/Arteryel akım bozukluğu ve gangren.
🔬 Müdahale: Acil redüksiyon, bağırsak canlılık testi ve rezeksiyon.
📊 Mortalite: Tanı gecikmesi ile korele morbidite artışı.

🛑 Cerrahi: Fıtık kesesinin canlılık kontrolü yapılmadan karın içine reddedilmesi ("Reduction en masse"), perforasyonun gözden kaçmasına neden olabilir.

Brankial Yarık Kisti

Boyun yan bölgesinde, SCM kası önünde fluktuasyon veren kitlenin "internal fistül" ağzı nerededir?

En sık 2. brankial yarık kalıntısı görülür. SCM kası ön kenarında, karotis bifurkasyonu yakınında yerleşir.

Tedavi, kistin ve varsa traktın (fistülün) tonsiller fossa veya dış kulak yoluna kadar tam eksizyonudur.

Feokromasitoma

Preoperatif alfa-blokaj (Fenoksibenzamin) ve volüm replasmanının intraoperatif hemodinamik stabilite (Roizen kriterleri) için zorunluluğu.

🩺 Tanı: Plazma/İdrar metanefrinleri.🔬 Cerrahi: "No-touch" tekniği ile Adrenalektomi.📊 Genetik: %25-30 ailesel (MEN2, VHL, NF1).

🛑 Tuzak: Alfa-blokaj yapılmadan Beta-bloker başlanması, "karşılanmamış alfa etkisi" ile hipertansif krizi kötüleştirir.

Splenomegali

Hematolojik (ITP, Lenfoma) endikasyonlarda splenektominin zamanlaması ve masif splenomegalide laparoskopik zorluklar.

🩺 Fizyoloji: Kırmızı pulpa filtrasyonu ve sekestrasyon.
🔬 Cerrahi: Hiler damar kontrolü ve Total Splenektomi.
📊 İmmünite: OPSI (Post-splenektomi sepsis) profilaksisi.

🛑 OPSI: Splenektomi sonrası sepsis (OPSI) riski ömür boyu sürer; aşılamanın elektif vakalarda pre-op 2 hafta önce yapılması immün yanıtı artırır.

Splenik Kist

Kist Hidatik ayrımında serolojik testler ve kist koruyucu cerrahi (Kistektomi/Fenestrasyon) vs. Splenektomi kararı.

🩺 Etiyoloji: Ekinokok veya konjenital/travmatik köken.
🔬 Teknik: Laparoskopik Parsiyel Kistektomi veya Total Splenektomi.
📊 Komplikasyon: Rüptür ve anafilaksi riski.

🛑 Anafilaksi: Kist hidatik şüphesi olan lezyonlarda intraoperatif sıvı kaçağı, ölümcül anafilaktik şoka ve peritoneal ekime yol açabilir.

Splenik Lenfoma

Primer dalak lenfomalarında (DLBCL, Marjinal Zone) splenektominin tanısal ve terapötik rolü vs. sistemik kemoterapiye yanıt.

🩺 Klinik: Hipersplenizm ve B semptomları.
🔬 Cerrahi: Tanısal belirsizlikte veya semptomatik splenomegalide Splenektomi.
📊 Aşı: Post-splenektomi enfeksiyon profilaksisi.

🛑 Tuzak: Dalağa sınırlı gibi görünen hastalıklarda kemik iliği biyopsisi yapılmadan evreleme tamamlanmış sayılmaz.

Splenik Travma

"Post-splenektomi Sepsis (OPSI)" riskinden korunmak için Grade IV dalak travmasında anjiyografi öncelikli midir?

Künt travmalarda en çok cerrahi müdahale gerektiren organdır. Grade IV-V hiler vasküler yaralanmayı kapsar.

Hemodinamik anstabilite, kontrast ekstravazasyonu veya peritonit bulguları varlığında splenektomi endikedir.

Skuamöz Hücreli Karsinom (SCC)

Marjolin ülseri zemininde gelişen SCC’nin, güneş hasarlı deride gelişen SCC’den biyolojik farkı nedir?

Epidermisin keratinositlerinden köken alan, lenfatik yayılım potansiyeli BCC'ye göre anlamlı derecede yüksek olan malign tümördür.

Yüksek riskli SCC'lerde (2 cm üstü, hızlı büyüme, nörotropizm) 6-10 mm güvenli cerrahi sınır ve sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) düşünülmelidir.

Dermatofibrosarkoma Protuberans (DFSP)

"COL1A1-PDGFB" translokasyonu saptanan inoperabl DFSP vakalarında hedefleyici moleküler tedavi (Imatinib) yanıtı nedir?

Dermis kökenli, lokal nüks oranı çok yüksek (%50+), yavaş büyüyen fibroblastik bir tümördür.

Mikroskobik parmaksı çıkıntıları (satellite) nedeniyle cerrahi eksizyonda en az 2-3 cm marjin veya Mohs cerrahisi şarttır.

Agresif Fibromatozis

Beta-katenin mutasyonu ve FAP ilişkisi; yüksek nüks oranları nedeniyle cerrahiden "Aktif İzlem" ve medikal tedaviye (TKI, NSAID) kayan paradigma.

🩺 Radyoloji: BT/MR'da infiltratif kitle.
🔬 Cerrahi: Fonksiyon kaybı yaratmayacaksa R0 rezeksiyon.
📊 Davranış: Metastaz yapmaz ama lokal invazyonu yıkıcıdır.

🛑 Tuzak: Mezenterik desmoidlerde agresif cerrahi, kısa bağırsak sendromuna ve daha agresif nüke yol açabilir.

Kolon Divertiküliti

Komplike olmayan divertikülitte antibiyotiksiz takip ve komplike (apse/perforasyon) olgularda Hartmann vs. Primer Anastomoz.

🩺 Patogenez: Kolon içi basınç artışı ve mikroperforasyon.
🔬 Cerrahi: Perkütan drenaj veya Sigmoid Kolektomi.
📊 Elektif: Sık atak geçirenlerde elektif cerrahi endikasyonu.

🛑 Kontrendikasyon: Akut divertikülit atağında perforasyon riski nedeniyle kolonoskopi kontrendikedir; maligniteyi dışlamak için işlem 6-8 hafta ertelenmelidir.

Diyafragmatik Rüptür

Künt/Penetran travma sonrası sol diyafragmada herniasyonun geç dönem komplikasyonları ve cerrahi onarım teknikleri.

🩺 Klinik: Toraks içinde batın organları ve solunum sıkıntısı.
🔬 Teknik: Primer sütürasyon ve Mesh ile güçlendirme.
📊 Acil: Strangülasyon ve perforasyon riski.

🛑 Gecikmiş Tanı: Sol diyafram rüptürleri travmadan yıllar sonra strangüle ileus tablosu ile ortaya çıkabilir; yüksek şüphe indeksi gerekir.

Duodenal Divertikülit

"Lemmel Sendromu": Periampuller divertikülün ana safra kanalına bası yaparak taşsız sarılık oluşturma mekanizması nedir?

Onikiparmak bağırsağındaki divertiküllerin (en sık 2. kıta) perforasyonu veya inflamasyonudur.

Komplike olmayan vakalar konservatif (antibiyotik) tedavi edilebilir; ancak perforasyon veya apse varlığında cerrahi drenaj ve divertikülektomi şarttır.

Duodenal Adenokarsinom

D2 lokalizasyonundaki bir kitlede Whipple (PPPD) prosedürü için vasküler invazyon sınırlarınız nelerdir?

İnce bağırsak kanserlerinin en sık yerleşim yeri duodenumdur. Genellikle non-spesifik semptomlar veya ağrısız sarılıkla prezante olur.

Erken evre rezektabil vakalarda (T1-T3), lenf nodu diseksiyonunu içeren radikal cerrahi tek küratif seçenektir.

Epigastrik Herni

Preperitoneal yağ dokusunun inkarserasyonu ile karakterize bu defektlerde, multipl defektlerin (Swiss Cheese) gözden kaçırılmaması.

🩺 Klinik: Sıklıkla asemptomatik veya lokalize ağrı.
🔬 Yönetim: Defektin tam eksplorasyonu ve Mesh ile güçlendirme.
📊 Nüks: Yetersiz diseksiyon kaynaklı rekürrens.

🛑 Nüks: Fasiyal defektler sıklıkla çokludur ("Swiss Cheese"); tek defektin onarılıp diğerlerinin atlanması erken nükse neden olur.

Erkek Meme Karsinomu

Kadın meme kanserine kıyasla daha santral yerleşim, erken pektoral fasya invazyonu ve hormon reseptör pozitifliği (ER+) dominansı.

🩺 Genetik: Genetik danışmanlık endikasyonu.
🔬 Cerrahi: Modifiye Radikal Mastektomi (MRM).
📊 Sistemik: Tamoksifen tedavisine yüksek yanıt.

🛑 Tuzak: Jinekomasti ile karışabilir; eksantrik, sert ve ağrısız kitlelerde mutlaka görüntüleme ve biyopsi yapılmalıdır.

Femoral Herni

İnguinal fıtıklara kıyasla dar boyunlu yapısı nedeniyle inkarserasyon riskinin yüksekliği ve McVay/Mesh onarım tercihleri.

🩺 Anatomi: Femoral kanal ve Cooper ligamanı ilişkisi.
🔬 Yönetim: Elektif onarımın mutlak endikasyonu ve Preperitoneal yaklaşım.
📊 Prognoz: Acil cerrahi gereksiniminde mortalite artışı.

🛑 Yönetim: Rijit femoral kanal anatomisi nedeniyle "bekle-gör" yaklaşımı kontrendikedir; tanı anında cerrahi planlanmalıdır.

Malign Fillodes Tümör

Malign Fillodes tümörde stromal aşırı büyüme ve yüksek mitoz; hematojen metastaz riski nedeniyle sistemik evrelemenin önemi.

🩺 Cerrahi Sınır: Lokal nüksü önlemek için en az 1 cm temiz sınır.
🔬 Tedavi: Mastektomi veya Geniş Eksizyon (Lenfadenektomi gereksiz).
📊 Adjuvan: Radyoterapinin rolü vardır, kemoterapi sınırlıdır.

🛑 Tuzak: İğne biyopsisinde Fibroadenom ile karışabilir; hızlı büyüyen kitlelerde eksizyonel biyopsi ile tanı kesinleştirilmelidir.